Sự thật thú vị về thế giới các loài động vật qua phương pháp Montessori

Thế giới của các loài động vật chứa rất nhiều bí mật thú vị có thể khiến trẻ hào hứng, không ngừng khám phá và đặc biệt là không cảm thấy nhàm chán. Nếu trẻ nhà bạn cảm thấy hứng thú với đề tài này, bạn có thể thử tham khảo cách chia sẻ cho bé một số thông tin đơn giản những dễ hiểu bằng phương pháp Montessori, chắc chắn sẽ tạo ra những buổi khám phá thú vị.

Sự thật thú vị về thế giới các loài động vật qua phương pháp Montessori
Sự thật thú vị về thế giới các loài động vật qua phương pháp Montessori

Dấu vết của các con vật

Chuyện gì xảy ra khi chúng ta giẫm lên cát ướt và trên đất ẩm? Chúng ta để lại dấu chân – dấu vết – như các con vật trong tự nhiên. Hãy cùng đi dạo để tìm kiếm dấu vết, vào ngày có tuyết chẳng hạn. Nếu nhà bạn nuôi mèo, bạn hãy cùng trẻ quan sát chân mèo, với u đệm gan bàn chân, móng vuốt và so sánh chúng với dấu vết mà nó để lại sau khi bước qua vũng nước. Sau đó, bạn chuẩn bị một khay cho trẻ, với những con vật bằng tượng giống như thật, một chật bột nặn màu nâu, một cái cán bột nhỏ và một tấm lót tay. Bạn cho trẻ thấy cách cán bột như thế nào, lấy một con vật rồi nhẹ nhàng ấn xuống bột để tạo dấu vết. Nếu dấu chân của con vật đó như thật thì trẻ sẽ có thể thấy rõ các chi tiết, đếm được số ngón chân.

Khi trẻ tự trải nghiệm điều đó, bạn có thể yêu cầu trẻ phân loại động vật có ngón chân, có móng guốc hay dấu vết khác nhau giữa chân trước và chân sau,… Như vậy qua trò chuyện, chúng ta đã cung cấp thêm từ vựng và giúp khả năng quan sát của trẻ trở nên tinh tế hơn. Tiếp theo, bạn chuẩn bị thẻ để kết hợp ảnh con vật và bức vẽ dấu vết. Những người khéo tay cũng có thể khắc những miếng tẩy để làm con dấu. Như vậy, trẻ có thể đóng dấu dấu vết của con vật ở bên cạnh hình ảnh trong một cuốn sổ nhỏ. Một cách khác để tạo ra dấu vết!

Ngôi nhà của các loài vật

Sau khi quan sát kiến và tổ kiến chẳng hạn, chúng ta có thể đề cập đến đề tài “ngôi nhà” động vật. Các loài vật khác sống trong nhà kiểu như thế nào? Một số loài như động vật có thân mềm gắn liền với vỏ của chúng. Đó là trường hợp của ốc sên. Thế còn ong, chim, rắn thì sao? Một số tự tìm một nơi trú ẩn, một số khác tự tạo chỗ ở, còn vật nuôi thì ở trong ngôi nhà mà người ta xây cho chúng. Thông qua tranh luận, hãy thử dẫn dắt trẻ suy nghĩ: “Nhà của mình dùng để làm gì? Các loài động vật có nhu cầu giống như con người không?” Sau đó bạn chỉ cho trẻ một loạt các thẻ cần xếp theo cặp gồm một con vật với nhà của nó.

Chú ý: Nhà của chim không phải là tổ của nó. Chim chỉ sử dụng tổ để đẻ trứng và nuôi con.

Lông mao, lông vũ, bộ da

Để phục vụ hoạt động này, bạn bắt đầu bằng việc lấy những cuốn sách về động vật để quan sát da của chúng. Một số loài như động vật có vú thường có lông mao, chim có lông vũ, cá có vảy cũng như loài bò sát và lớp lưỡng cư có bộ da sần sùi. Sau đó, chúng ta giới thiệu cho trẻ một trò chơi bao gồm những hình ảnh cần xếp theo cặp: một bộ gồm các con vật, một bộ thể hiện các chi tiết về da của chúng. Bạn chỉ cho trẻ cách quan sát thật kỹ để xếp và kết hợp các thẻ như thế nào. Kết thúc bài tập, trẻ có thể tự sửa sai bằng cách lật thẻ lên. Ở mặt sau mỗi thẻ con vật, chúng ta dán chi tiết đặc điểm bộ da của nó.

>>> Bố mẹ có thể tham khảo: Khám phá thế giới vật chất từ các thí nghiệm thú vị phương pháp Montessori.

Các loài chim

Dưới đây là một hoạt động ví dụ để khám phá và nghiên cứu một nhóm đặc biệt: các loài chim.

Cùng trẻ khám phá các loài chim qua phương pháp Montessori
Cùng trẻ khám phá các loài chim qua phương pháp Montessori

Thư viện các loài chim

Các loài chim thường cuốn hút trẻ con. Chúng ta thường dễ quan sát những loài chim gần gũi với con người. Bạn hãy nghĩ đến việc dừng lại giữa một chuyến đi dạo để quan sát con chim sẻ tắm cát hay con phim hết tìm giun. Như vậy, chúng ta dạy trẻ cách chăm chú và lặng lẽ quan sát xung quanh, không cử động để tránh làm cho những con vật nhỏ bé ấy sợ hãi. Trước khi giới thiệu các thẻ phân loại, bạn nên trao đổi với trẻ về các loài chim, đặt câu hỏi cho trẻ: Tất cả các loài chim có đều biết hay không? Chim thích sống ở đâu? Chúng tắm ở đâu? Con đã từng thấy chim tắm chưa?… Có khoảng 9000 loài chim trên thế giới, những bạn sẽ giới thiệu cho trẻ một loạt thẻ phân loại đầu tiên về những con chim gần gũi với chúng ta nhất. Sau này, bạn có thể cho trẻ tìm hiểu kỹ hơn bằng việc chuẩn bị các loạt thẻ với loài chim sẻ, chim săn mồi, chim hét cao cẳng,… để phân biệt các loài khác nhau.

Bạn có thể bổ sung vào thư viện vài cuốn sách về các loài chim để trẻ có thể tự do tra cứu.

Nuôi chim vào mùa đông

Mùa đông, chúng ta có nhìn thấy nhiều chim như vào mùa xuân và mùa hè không? Các con chim đi đâu? Một số loài chim di cư tới xứ sở có khí hậu nóng để tìm thức ăn. Nhưng một số loài lại trải qua mùa đông ở đây và khó sinh sống hơn. Sau cuộc trao đổi này, bạn hãy bảo trẻ giúp đỡ chim bằng cách đặt máng ăn trong vườn, chỗ ở ít gió và tránh mèo. Trẻ cũng có thể treo những nắm hạt ở nơi thích hợp để có thể quan sát chim từ trong nhà. Đừng quên giải thích với trẻ rằng chúng ta chỉ có thể nuôi chim vào mùa đông. Làm việc đó vào mùa khác sẽ làm cho chúng lệ thuộc vào con người để sinh sống.

Nếu chúng ta để các hạt ở những nơi khác nhau, hãy cùng trẻ quan sát những hạt đem lại thành công nhất: những hạt ở trong bóng râm hay ở dưới ánh nắng mặt trời? Chỗ có gió hay nơi tránh gió? Bạn có thể trao đổi với trẻ những nơi thuận lợi nhất để chim đến ăn. Bạn cũng có thể tìm kiếm công thức mà trẻ có thể làm dễ dàng để đa dạng hóa thức ăn cho chim.

Mỏ chim

Để tiếp tục công việc quan sát chim chóc, bạn hãy bảo trẻ quan sát mỏ chim (trong thiên nhiên hay trong sách vở). Có nhiều loại mỏ chim và chúng có chức năng khác nhau: các mỏ ngắn giúp làm vỡ hạt và tách chúng ra, mỏ dài và thanh mảnh được dùng để hút mật hoa, trong khi các mỏ sắc và nhọn giúp mổ vào thân cây và ăn côn trùng,… Chim có dùng mỏ vào việc nào khác ngoài việc kiếm ăn không? (Chẳng hạn như làm tổ, vận chuyển cành nhỏ và rêu,…). Sau đó, bạn giới thiệu các thẻ phân loại về các hình dạng mỏ khác nhau, cần xếp theo cặp với loại hình thức ăn.

Tổ chim

Khi lá cây rụng, chúng ta có thể nhận biết tổ chim dễ dàng hơn. Đây là dịp lấy một chiếc tổ chim để quan sát. Chú ý nhé, chúng ta chỉ lấy tổ chim vào tháng Chín và tháng Mười hai, chúng ta không lấy những tổ chim lớn (hơn 20cm). Hãy giải thích cho trẻ chức năng của tổ chim vốn không dùng làm nhà ở cho chim, chim chỉ dùng tổ để đẻ trứng, ấp trứng và nuôi con.

Hãy bảo trẻ bóc lớp ngoài một chiếc tổ chim để xem có gì bên trong. Chim sử dụng mọi vật liệu để làm tổ tùy vào từng loài và khu vực. Trẻ có thể thấy trong tổ có lá cây, cỏ, cành nhỏ, bông, sợi cước, lông tơ, rêu và thậm chí cả dây lạt, mẩu giấy, giẻ lau. Sau khám phá này, trẻ có thể thử làm một tổ chim với những gì trẻ thu lượm được trong thiên nhiên.

Một số loài động vật thân mềm

Sau một thời gian tìm hiểu và khám phá các loài chim, bạn tiếp tục giới thiệu và khơi gợi niềm say mê khám phá của trẻ qua các hoạt động tìm hiểu về một loài động vật thân mềm.

Một số loài động vật thân mềm
Một số loài động vật thân mềm

Côn trùng

Để trẻ chú ý đến côn trùng sống quanh chúng ta, hãy cùng trẻ ra ngoài với chiếc kính lúp để quan sát và so sánh chúng. Mở “chiến dịch” săn côn trùng với hai chỉ dẫn: côn trùng có sáu chân và hai râu (con nhện tám chân, không phải là côn trùng!). Trẻ có thể bỏ vài con vào trong lọ để quan sát trước khi thả chúng ra. Hãy khích lệ trẻ tìm kiếm, chẳng hạn bằng cách nhấc hòn đá lên. Sau đó, bạn giới thiệu các thẻ phân loại. Trẻ sẽ hài lòng khi gặp lại những côn trùng mà trẻ đã thấy trong vườn và khám phá những côn trùng mới. Bạn cũng có thể chuẩn bị một hoạt động với việc phân chia thẻ thành hai loại: côn trùng và không phải côn trùng.

Sau này, trẻ sẽ nghiên cứu các bộ phận của côn trùng. Một ngày khác, bạn và trẻ có thể ra ngoài tìm tổ kiến để quan sát rõ hơn những con kiến và những gì chúng vận chuyển. Bạn có thể đọc truyện về kiến, kể về hoạt động không hay xảy ra của tổ kiến. Và nếu đủ can đảm, tại sao chúng ta lại không tạo ra một tổ kiến trong chiếc bình đất nhỉ?

Bướm

Mùa xuân là mùa của bươm bướm!

Bạn cùng trẻ ra ngoài để tìm sâu bướm. Chúng ta có thể bắt một con sâu, bỏ vào trong chiếc hộp to trong suốt cùng với lá cây mà sâu ăn, rồi đậy bằng lưới mỏng. Mỗi ngày, trẻ phải thay lá cây, phải cho giấy ăn vào hộp để hút ẩm và tránh mốc. Đưa vào trong hộp một cành nhỏ để con sâu có thể bám lấy làm kén. Rất dễ nhận biết sâu bướm gấm với các sọc đen và các chấm vàng cam. Nên tìm sâu bướm gấm ở các loại rau như bắp cải, thì là, cần tây hay cà rốt vì sâu thích ăn những loại rau đó. Cho trẻ quan sát sự biến đổi của sâu, sau đó chúng ta sẽ đề cập đến vòng đời của bướm với các thẻ sắp xếp theo trật tự (và cả với những tượng nhỏ nếu có).

Cuối mùa đông, bạn có thể gieo một số loại hạt để tạo ra một khu vườn cho bướm. Hãy trao đổi với trẻ về các loài cây thu hút bướm, hãy cùng trẻ lựa chọn các loại hạt như cây hoa hồng, hoa cúc, cải hoa vàng,… Hoạt động này sẽ được phối hợp với các thẻ phân loại bướm, sách, truyện kể và câu đố.

Sò, ốc

Hãy tranh thủ những chuyến đi dạo ngoài bờ biển để nhặt các mẫu vỏ sò, vỏ ốc. Bạn giải thích cho trẻ rằng vỏ sò, vỏ ốc là ngôi nhà của một số động vật thân mềm. Chúng ta cho trẻ xem hình ảnh của những con vật này khi ở trong vỏ, rồi quan sát các loại vỏ khác nhau mà bạn và trẻ đã thu lượm được. Trẻ có thể nhìn bằng kính lúp rồi chia hình ảnh và mẫu vỏ theo từng cặp. Nếu trẻ quan tâm đến sò, ốc, bạn có thể in cho trẻ các thẻ phân loại: ốc sên, sò đốm, sò cát, sò điệp, ốc vùng triều, trai móng tay, con vẹm, con hàu, sò Saint-Jacques,… Thông qua hoạt động này, trẻ biết nhận dạng sò ốc khi tìm thấy chúng trên bãi biển.

“Trích tủ sách ươm mầm – Học Montessori để dạy trẻ theo phương pháp Montessori.”

Đăng ký
Nhận thông báo cho
guest

0 Góp ý
Phản hồi nội tuyến
Xem tất cả bình luận

Tư vấn nuôi dạy trẻ hàng ngày!

    Tham gia Cộng đồng Cha Mẹ:

    Follow Us